انواع مبرد (گاز مبرد) و بررسی خواص آن‌ها

گازهای مبرد، یکی از مهم‌ترین اجزای سیستم‌های تبرید و تهویه مطبوع هستند و انتخاب صحیح آن‌ها تاثیر مستقیمی بر راندمان، مصرف انرژی و عملکرد تجهیزات سرمایشی دارد. در این مقاله با انواع مبردها، تاریخچه استفاده از آن‌ها و مهم‌ترین خواص فنی و زیست‌محیطی این گازها آشنا می‌شویم.

تاریخچه مبردها

تا حدود دو دهه قبل، انتخاب مبردها محدودتر بود؛ اما با افزایش نگرانی‌های زیست‌محیطی، قوانین بین‌المللی استفاده از بسیاری از مبردهای قدیمی را محدود یا ممنوع کرد. به همین دلیل امروزه انتخاب مبرد مناسب نسبت به گذشته اهمیت بیشتری پیدا کرده است و برخی از گازهایی که اکنون استفاده می‌شوند نیز ممکن است در سال‌های آینده از چرخه مصرف خارج شوند.

دی‌اکسید کربن (CO2) و آمونیاک (NH3) از نخستین مبردهایی بودند که در صنعت تبرید مورد استفاده قرار گرفتند. همچنین از کلرید متیل و دی‌اکسید گوگرد نیز در برخی سیستم‌های برودتی استفاده می‌شد. هرچند این مبردها عملکرد مناسبی داشتند، اما بسیاری از آن‌ها سمی یا قابل اشتعال بودند.

در سال ۱۹۲۶ توماس میدگلی مبرد R12 را معرفی کرد. این مبرد و سایر گازهای خانواده CFC به دلیل ایمنی بیشتر و عملکرد مناسب، به سرعت در سیستم‌های تبرید، چیلرها و سردخانه‌ها مورد استفاده گسترده قرار گرفتند.

در اوایل دهه ۱۹۷۰ میلادی دانشمندان متوجه شدند که برخی از این مبردها باعث تخریب لایه اوزون می‌شوند. در نهایت با تصویب پروتکل مونترال در سال ۱۹۸۷، تولید و مصرف بسیاری از این مبردها در کشورهای مختلف محدود یا ممنوع شد.

خواص مبردها

مبردهای مورد استفاده در چیلر تراکمی و سایر تجهیزات برودتی از جنبه‌های مختلفی مانند خواص ترمودینامیکی، زیست‌محیطی، ایمنی و هزینه مورد بررسی قرار می‌گیرند. انتخاب یک مبرد مناسب زمانی امکان‌پذیر است که تمامی این ویژگی‌ها در کنار یکدیگر ارزیابی شوند.

خواص ترمودینامیکی مبردها

فشار اشباع مکش: این فشار متناظر با دمای اواپراتور چیلر است و بهتر است از فشار اتمسفر بیشتر باشد تا از ورود هوا و آلودگی به داخل سیکل تبرید جلوگیری شود. همچنین هرچه فشار مبرد در دمای تبخیر بیشتر باشد، چگالی آن افزایش یافته و ظرفیت کمپرسور با حجم جابجایی ثابت نیز بیشتر خواهد شد. البته افزایش بیش از حد فشار، مبرد را به شرایط بحرانی نزدیک می‌کند که مطلوب نیست.

فشار دهش: این فشار متناظر با دمای تقطیر در کندانسور است. هرچه فشار دهش در دمای یکسان کمتر باشد، عملکرد سیکل تبرید مطلوب‌تر خواهد بود.

گرمای نهان تبخیر: هرچه گرمای نهان تبخیر مبرد بیشتر باشد، برای انتقال مقدار مشخصی از حرارت به جرم کمتری از مبرد نیاز خواهد بود و در نتیجه راندمان سیستم افزایش پیدا می‌کند.

ضریب هدایت حرارتی: افزایش ضریب هدایت حرارتی مبرد باعث بهبود انتقال حرارت در اواپراتور و کندانسور شده و عملکرد سیستم سرمایشی را افزایش می‌دهد.

خواص زیست‌محیطی مبردها

امروزه مهم‌ترین عامل در انتخاب مبرد، تاثیر آن بر محیط زیست است. به همین دلیل بسیاری از مبردهای قدیمی که موجب آسیب به لایه اوزون یا افزایش گرمایش زمین می‌شدند، به تدریج از چرخه مصرف خارج شده‌اند.

پتانسیل تخریب لایه اوزون (Ozone Depletion Potential – ODP)

لایه اوزون از سه اتم اکسیژن تشکیل شده و در ارتفاع تقریبی ۱۱ تا ۴۸ کیلومتری سطح زمین قرار دارد. وظیفه اصلی این لایه، جذب بخش زیادی از اشعه فرابنفش خورشید و محافظت از موجودات زنده است.

نحوه عملکرد لایه اوزون

عملکرد لایه اوزون در محافظت از زمین

در دهه ۱۹۷۰ مشخص شد که ترکیباتی مانند CFC، HCFC و HBFC باعث تخریب لایه اوزون می‌شوند. به همین دلیل پس از تصویب پروتکل مونترال در سال ۱۹۸۷، تولید بسیاری از این مواد در کشورهای مختلف ممنوع یا محدود شد.

تخریب لایه اوزون توسط مبردها

شاخص تخریب لایه اوزون با نماد ODP نمایش داده می‌شود. مقدار ODP برای مبرد R11 برابر با ۱ در نظر گرفته شده و سایر مبردها نسبت به آن مقایسه می‌شوند.

به همین دلیل استفاده از مبردهایی مانند R11، R12، R22 و R141b در بسیاری از کشورها محدود شده و به تدریج با مبردهای جدید جایگزین می‌شوند.

پتانسیل گرمایش جهانی (Global Warming Potential – GWP)

یکی دیگر از شاخص‌های مهم در انتخاب مبرد، پتانسیل گرمایش جهانی یا GWP است. این شاخص نشان می‌دهد که انتشار هر مبرد تا چه اندازه در افزایش اثر گلخانه‌ای و گرم شدن کره زمین تاثیر دارد.

نحوه عملکرد گازهای گلخانه‌ای

برای کاهش انتشار گازهای گلخانه‌ای، پروتکل کیوتو در سال ۱۹۹۷ به اجرا درآمد. در این شاخص، مقدار GWP دی‌اکسیدکربن (R744) برابر با ۱ در نظر گرفته شده و سایر مبردها نسبت به آن سنجیده می‌شوند.

میزان تولید دی‌اکسید کربن

برای مثال، مبرد R134a اگرچه دارای ODP برابر صفر است و به لایه اوزون آسیب نمی‌زند، اما مقدار GWP آن حدود ۱۳۰۰ است؛ بنابراین در صورت نشت به محیط، می‌تواند سهم قابل توجهی در گرمایش زمین داشته باشد. به همین دلیل امروزه در بسیاری از کشورها از مبردهای جدید با GWP پایین‌تر استفاده می‌شود.

مشخصات انواع مبرد

دسته‌بندی مبردها

مبردها را می‌توان از جنبه‌های مختلفی مانند ساختار شیمیایی، رفتار ترمودینامیکی و میزان سازگاری با محیط زیست دسته‌بندی کرد. آشنایی با این تقسیم‌بندی‌ها به مهندسان و تکنسین‌های تبرید کمک می‌کند تا مناسب‌ترین گاز را برای هر سیستم برودتی انتخاب کنند.

دسته‌بندی کلی مبردها
دستهنمونهویژگی اصلی
هالوکربن‌هاR22، R134aپرکاربرد در سیستم‌های تهویه مطبوع
مخلوط آزئوتروپR507ترکیب یکنواخت با رفتار مشابه یک مبرد خالص
مخلوط زیوتروپR407Cدارای لغزش دمایی و نیازمند شارژ مایع
مبردهای طبیعیR717، R744، R290سازگارتر با محیط زیست

در ادامه هر یک از این گروه‌ها را به صورت خلاصه بررسی می‌کنیم.

هالوکربن‌ها (Halocarbons)

این خانواده سال‌ها رایج‌ترین مبردهای صنعت تبرید بودند. اعضای این گروه از ترکیب اتم‌های کربن، هیدروژن، کلر و فلوئور تشکیل شده‌اند و نمونه‌هایی مانند R22 و R134a در بسیاری از چیلرها، کولرهای گازی و تجهیزات تهویه مطبوع مورد استفاده قرار گرفته‌اند.

البته به دلیل اثرات زیست‌محیطی برخی از این مبردها، امروزه استفاده از آن‌ها در بسیاری از کشورها محدود شده و نسل جدید مبردهای کم‌ضرر جایگزین آن‌ها شده‌اند.

نکته فنی

وجود عدد R در ابتدای نام مبردها، نشان‌دهنده شماره استاندارد ASHRAE برای آن گاز است و هر عدد بیانگر ترکیب شیمیایی مشخصی از مبرد می‌باشد.

مبردهای سری 400 (Zeotropic)

مبردهای سری 400 از ترکیب دو یا چند مبرد مختلف تشکیل می‌شوند. ویژگی مهم این خانواده، تفاوت ترکیب فاز مایع و بخار است؛ به همین دلیل در هنگام شارژ باید حتماً مبرد به صورت مایع وارد سیستم شود.

در صورت وقوع نشتی نیز تنها اضافه کردن مقداری مبرد توصیه نمی‌شود؛ زیرا نسبت ترکیبات مخلوط تغییر کرده و عملکرد سیکل تبرید کاهش پیدا می‌کند. در این شرایط معمولاً کل شارژ سیستم تخلیه شده و پس از وکیوم، مبرد جدید تزریق می‌شود.

اشتباه رایج تکنسین‌ها

در مبردهای سری 400 مشاهده چند حباب کوچک در سایت گلاس همیشه به معنی کمبود گاز نیست. بنابراین تنها بر اساس سایت گلاس درباره میزان شارژ مبرد تصمیم نگیرید.

خواص مبردها و مهم‌ترین معیارهای انتخاب گاز مبرد

انتخاب مبرد مناسب تنها به دمای سرمایش محدود نمی‌شود. هر گاز مبرد باید از نظر عملکرد ترمودینامیکی، ایمنی، سازگاری با محیط زیست، هزینه و دسترسی نیز بررسی شود. به همین دلیل در طراحی چیلر تراکمی، سردخانه‌ها، هواسازها و سایر سیستم‌های تبرید، انتخاب مبرد یکی از مهم‌ترین تصمیمات مهندسی محسوب می‌شود.

به طور کلی ویژگی‌های مبردها را می‌توان در سه گروه اصلی بررسی کرد:

  • خواص ترمودینامیکی
  • خواص زیست‌محیطی
  • خواص ایمنی و اقتصادی
💡 نکته مهندسی
یک مبرد ایده‌آل علاوه بر راندمان بالا، باید کمترین آسیب را به محیط زیست وارد کرده، غیرسمی باشد و در صورت نشتی، خطر آتش‌سوزی یا انفجار ایجاد نکند.

خواص ترمودینامیکی مبردها

راندمان سیکل تبرید ارتباط مستقیمی با خواص ترمودینامیکی مبرد دارد. هرچه این خواص بهینه‌تر باشند، کمپرسور انرژی کمتری مصرف کرده و ظرفیت سرمایشی سیستم افزایش خواهد یافت.

ویژگیاهمیت در عملکرد چیلر
فشار تبخیربهتر است بالاتر از فشار اتمسفر باشد تا از ورود هوا و رطوبت جلوگیری شود.
فشار کندانسهرچه کمتر باشد، توان مصرفی کمپرسور کاهش پیدا می‌کند.
گرمای نهان تبخیرمقادیر بیشتر باعث افزایش ظرفیت سرمایش می‌شود.
هدایت حرارتیانتقال حرارت در اواپراتور و کندانسور را افزایش می‌دهد.
⚠️ توجه
گاهی دو مبرد ظرفیت سرمایشی تقریباً یکسانی دارند اما فشار کاری متفاوتی ایجاد می‌کنند. به همین دلیل هرگز نباید بدون بررسی سازنده، گاز یک چیلر را با مبرد دیگری جایگزین کرد.

۱- فشار تبخیر (Evaporating Pressure)

فشار تبخیر همان فشاری است که مبرد در اواپراتور تبخیر می‌شود. اگر این فشار کمتر از فشار اتمسفر باشد، احتمال ورود هوا، رطوبت و آلودگی به مدار تبرید افزایش پیدا می‌کند. به همین دلیل مهندسان معمولاً مبردهایی را ترجیح می‌دهند که فشار تبخیر آن‌ها در شرایط کاری کمی بالاتر از فشار اتمسفر باشد.

۲- فشار کندانس (Condensing Pressure)

در سمت کندانسور، هرچه فشار کاری مبرد کمتر باشد، کمپرسور برای فشرده‌سازی گاز انرژی کمتری مصرف می‌کند. کاهش فشار کندانس معمولاً باعث افزایش راندمان و کاهش استهلاک تجهیزات خواهد شد.

۳- گرمای نهان تبخیر

گرمای نهان تبخیر نشان می‌دهد هر کیلوگرم مبرد هنگام تبخیر چه مقدار انرژی جذب می‌کند. هرچه این عدد بزرگ‌تر باشد، مقدار مبرد کمتری برای تولید یک ظرفیت سرمایشی مشخص نیاز خواهد بود.

۴- هدایت حرارتی

ضریب هدایت حرارتی بالا موجب انتقال بهتر گرما در اواپراتور و کندانسور می‌شود. در نتیجه مبدل‌های حرارتی با راندمان بیشتری کار کرده و ظرفیت واقعی چیلر افزایش پیدا می‌کند.

📌 نتیجه عملی
مبردی که فشار تبخیر مناسب، فشار کندانس پایین، گرمای نهان زیاد و هدایت حرارتی بالا داشته باشد، معمولاً عملکرد بهتری در سیستم‌های تهویه مطبوع خواهد داشت.

خواص زیست‌محیطی مبردها

در گذشته تنها معیار انتخاب مبرد، راندمان سرمایشی بود؛ اما امروزه اثرات زیست‌محیطی یکی از مهم‌ترین عوامل انتخاب گازهای مبرد محسوب می‌شود. بسیاری از مبردهای قدیمی اگرچه عملکرد مناسبی داشتند، اما باعث تخریب لایه اوزون یا افزایش گرمایش زمین می‌شدند و به همین دلیل تولید آن‌ها در بسیاری از کشورها متوقف شده است.

دو شاخص اصلی برای ارزیابی اثرات زیست‌محیطی مبردها عبارت‌اند از:

  • پتانسیل تخریب لایه اوزون (ODP)
  • پتانسیل گرمایش جهانی (GWP)
🌍 آیا می‌دانستید؟
امروزه بسیاری از تولیدکنندگان بزرگ چیلر، به تدریج مبردهای با GWP بالا را کنار گذاشته و از نسل جدید مبردهای کم‌اثر بر محیط زیست مانند R1234yf و R1234ze استفاده می‌کنند.

خواص زیست‌محیطی مبردها

امروزه انتخاب مبرد تنها بر اساس عملکرد سرمایشی انجام نمی‌شود. قوانین زیست‌محیطی و استانداردهای بین‌المللی باعث شده‌اند میزان آسیب هر مبرد به لایه اوزون و سهم آن در گرمایش زمین نیز در انتخاب نهایی نقش مهمی داشته باشد. به همین دلیل بسیاری از مبردهای قدیمی به تدریج از چرخه تولید و مصرف خارج شده‌اند و مبردهای جدید جایگزین آن‌ها شده‌اند.

نکته مهم
در انتخاب مبرد تنها راندمان اهمیت ندارد. امروزه دو شاخص ODP و GWP از مهم‌ترین معیارهای انتخاب مبرد در سیستم‌های برودتی و چیلر تراکمی محسوب می‌شوند.

پتانسیل تخریب لایه اوزون (ODP)

لایه اوزون مانند یک سپر محافظ، زمین را در برابر اشعه فرابنفش خورشید محافظت می‌کند. این لایه در ارتفاع تقریبی 11 تا 48 کیلومتری جو قرار گرفته و از ورود بخش زیادی از پرتوهای مضر جلوگیری می‌کند.

در دهه ۱۹۷۰ مشخص شد برخی از مبردهای حاوی کلر، به‌ویژه خانواده CFC و HCFC، پس از ورود به جو باعث تخریب مولکول‌های اوزون می‌شوند. همین موضوع منجر به تصویب پروتکل مونترال در سال ۱۹۸۷ شد؛ توافقی جهانی که تولید و مصرف بسیاری از این مبردها را محدود یا ممنوع کرد.

ODP چیست؟
ODP یا Ozone Depletion Potential نشان می‌دهد هر مبرد چه میزان به تخریب لایه اوزون کمک می‌کند. مبرد R11 به عنوان مبنای مقایسه دارای ODP برابر با 1 است و سایر مبردها نسبت به آن سنجیده می‌شوند.

به همین دلیل مبردهایی مانند R11، R12، R22 و R141b به مرور از چرخه مصرف حذف شده‌اند و جای خود را به نسل جدید مبردها داده‌اند.

پتانسیل گرمایش جهانی (GWP)

یکی دیگر از مهم‌ترین شاخص‌های انتخاب مبرد، پتانسیل گرمایش جهانی یا Global Warming Potential (GWP) است. این شاخص میزان اثر هر گاز بر افزایش دمای کره زمین را نسبت به دی‌اکسیدکربن نشان می‌دهد.

هرچه مقدار GWP یک مبرد بیشتر باشد، در صورت نشت به اتمسفر اثر گلخانه‌ای بیشتری ایجاد می‌کند. به همین دلیل حتی مبردهایی که هیچ آسیبی به لایه اوزون نمی‌زنند نیز ممکن است به دلیل GWP بالا به تدریج کنار گذاشته شوند.

مثال کاربردی
مبرد R134a دارای ODP برابر صفر است و به لایه اوزون آسیب نمی‌زند؛ اما مقدار GWP آن حدود 1300 است. به همین علت در بسیاری از کشورها استفاده از آن نیز در حال محدود شدن است.
شاخصهدف اندازه‌گیریمقدار مطلوب
ODPتأثیر بر تخریب لایه اوزونصفر
GWPتأثیر بر گرمایش زمینهرچه کمتر بهتر

امروزه تولیدکنندگان بزرگ تجهیزات برودتی تلاش می‌کنند از مبردهایی استفاده کنند که علاوه بر راندمان مناسب، دارای ODP صفر و GWP پایین باشند. به همین دلیل در بسیاری از چیلرهای نسل جدید، مبردهایی مانند R1234yf و R1234ze جایگزین نسل‌های قدیمی شده‌اند.

دسته‌بندی انواع مبردها

مبردها را می‌توان از دیدگاه‌های مختلف دسته‌بندی کرد. رایج‌ترین روش، تقسیم‌بندی بر اساس ساختار شیمیایی و نحوه ترکیب آن‌ها است. آشنایی با این گروه‌ها به انتخاب صحیح مبرد برای سیستم‌های تهویه مطبوع و تبرید کمک زیادی می‌کند.

هالوکربن‌ها (Halocarbons)

هالوکربن‌ها پرکاربردترین خانواده مبردها هستند و از عناصر کربن، فلوئور، کلر یا برم تشکیل شده‌اند. مبردهایی مانند R22 و R134a در این گروه قرار می‌گیرند. البته بسیاری از اعضای قدیمی این خانواده به دلیل آثار زیست‌محیطی از رده خارج شده‌اند.

مبردهای آزئوتروپ (Azeotropic)

این مبردها از ترکیب دو یا چند مبرد تشکیل می‌شوند اما رفتار آن‌ها مانند یک سیال خالص است؛ یعنی هنگام تبخیر یا تقطیر، ترکیب آن‌ها تغییر نمی‌کند. این گروه با سری 500 شناخته می‌شود و مبرد R507 یکی از نمونه‌های رایج آن است.

مبردهای زئوتروپ (Zeotropic)

در این دسته، ترکیب اجزای مبرد در حالت مایع و بخار یکسان نیست. به همین دلیل هنگام شارژ یا نشت مبرد باید نکات ویژه‌ای رعایت شود. مبردهای سری 400 مانند R407C و R410A در این گروه قرار می‌گیرند.

علاوه بر تقسیم‌بندی فوق، مبردها بر اساس ترکیب شیمیایی نیز به چند خانواده اصلی تقسیم می‌شوند که هر کدام ویژگی‌ها، مزایا و محدودیت‌های خاص خود را دارند.

خانواده مبردنمونه‌هاوضعیت امروزی
CFCR11 ، R12تولید و مصرف آن‌ها به دلیل تخریب شدید لایه اوزون تقریباً متوقف شده است.
HCFCR22 ، R141bدر بسیاری از کشورها در حال حذف تدریجی هستند.
HFCR134a ، R407C ، R410Aبه لایه اوزون آسیب نمی‌زنند اما برخی از آن‌ها GWP بالایی دارند.
HFOR1234yf ، R1234zeنسل جدید مبردها با GWP بسیار پایین.

مبردهای خانواده CFC نخستین نسل مبردهای مصنوعی بودند که به دلیل پایداری شیمیایی و عملکرد مناسب، سال‌ها در صنایع تبرید مورد استفاده قرار گرفتند. اما مشخص شد که این ترکیبات آسیب جدی به لایه اوزون وارد می‌کنند و به همین دلیل تولید آن‌ها متوقف شد.

پس از آن، مبردهای HCFC مانند R22 به عنوان جایگزین معرفی شدند. این مبردها نسبت به CFCها آسیب کمتری به محیط‌زیست وارد می‌کنند، اما همچنان دارای ODP هستند و به همین علت در برنامه حذف تدریجی بسیاری از کشورها قرار گرفته‌اند.

نسل بعدی، مبردهای HFC بودند که ODP آن‌ها برابر صفر است و آسیبی به لایه اوزون وارد نمی‌کنند. با این حال، بسیاری از آن‌ها دارای GWP بالایی هستند و در صورت نشت، سهم قابل توجهی در گرمایش زمین خواهند داشت.

مبردهای نسل جدید
امروزه بسیاری از تولیدکنندگان معتبر دنیا از مبردهای خانواده HFO مانند R1234yf استفاده می‌کنند. این مبردها علاوه بر ODP صفر، دارای GWP بسیار پایینی هستند و به عنوان جایگزین مناسب R134a شناخته می‌شوند.

مبردهای طبیعی (Natural Refrigerants)

در سال‌های اخیر استفاده از مبردهای طبیعی دوباره مورد توجه قرار گرفته است. این مبردها آسیب بسیار کمی به محیط‌زیست وارد می‌کنند و در بسیاری از پروژه‌های صنعتی و تجاری مورد استفاده قرار می‌گیرند.

  • R717 (آمونیاک)؛ راندمان بسیار بالا، مناسب صنایع بزرگ و سردخانه‌ها.
  • R744 (دی‌اکسید کربن)؛ دوستدار محیط‌زیست و مناسب سیستم‌های مدرن تبرید.
  • R718 (آب)؛ در برخی کاربردهای خاص مورد استفاده قرار می‌گیرد.
  • R290 (پروپان) و R600a (ایزوبوتان)؛ از مبردهای هیدروکربنی با راندمان بالا که در یخچال‌ها و تجهیزات برودتی کوچک کاربرد فراوانی دارند.
نکته فنی
هرچند مبردهای هیدروکربنی از نظر زیست‌محیطی عملکرد بسیار خوبی دارند، اما به دلیل قابلیت اشتعال، استفاده از آن‌ها نیازمند رعایت الزامات ایمنی و استانداردهای نصب است.

مبردهای سری ۴۰۰

مبردهای سری ۴۰۰ از نوع Zeotropic هستند و از ترکیب چند مبرد با خواص متفاوت تشکیل می‌شوند. به دلیل اختلاف نقطه جوش اجزای تشکیل‌دهنده، ترکیب این مبردها در حالت مایع و بخار یکسان نیست؛ به همین علت نحوه شارژ و سرویس آن‌ها با مبردهای خالص تفاوت دارد.

یکی از مهم‌ترین نکات در استفاده از این مبردها، شارژ به صورت مایع است. اگر کپسول به صورت ایستاده استفاده شود، ممکن است تنها بخشی از اجزای مخلوط وارد سیستم شوند و ترکیب اصلی مبرد تغییر کند. به همین دلیل تکنسین‌ها هنگام شارژ، کپسول را مطابق دستورالعمل سازنده وارونه قرار می‌دهند تا مبرد به صورت مایع وارد سیکل تبرید شود.

در صورت بروز نشتی در مبردهای سری ۴۰۰، معمولاً توصیه می‌شود کل شارژ مبرد تخلیه و پس از رفع نشتی، سیستم مجدداً با مبرد جدید شارژ شود. زیرا خروج بخشی از گاز باعث به هم خوردن نسبت اجزای تشکیل‌دهنده مخلوط شده و عملکرد سیکل تبرید را تحت تأثیر قرار می‌دهد.

هشدار
در مبردهای سری ۴۰۰، وجود چند حباب کوچک در سایت گلاس همیشه به معنی کمبود شارژ نیست. بسیاری از تکنسین‌ها صرفاً با مشاهده حباب اقدام به شارژ مجدد مبرد می‌کنند که این کار می‌تواند باعث شارژ بیش از حد سیستم، افزایش فشار کندانسور و کاهش راندمان چیلر شود.

ویژگی‌های مبردهای سری ۴۰۰

  • ترکیبی از چند مبرد با فشار بخار متفاوت هستند.
  • همیشه باید به صورت مایع شارژ شوند.
  • در صورت نشتی، بهتر است کل مبرد تخلیه و مجدداً شارژ شود.
  • اختلاف دمای تبخیر و تقطیر (Temperature Glide) در آن‌ها وجود دارد.
  • در بسیاری از سیستم‌های تهویه مطبوع و چیلرهای جدید مورد استفاده قرار می‌گیرند.

جمع‌بندی سریع

ویژگیمبرد ایده‌آل
تخریب لایه اوزون (ODP)صفر
گرمایش جهانی (GWP)تا حد امکان پایین
راندمان تبریدبالا
ایمنیغیرسمی و کم‌خطر
دسترسی و قیمتمناسب و اقتصادی

جمع‌بندی

انتخاب مبرد مناسب تنها به ظرفیت سرمایشی یا نوع کمپرسور محدود نمی‌شود. یک مبرد استاندارد باید علاوه بر داشتن راندمان مناسب، کمترین اثر مخرب را بر محیط‌زیست داشته باشد و از نظر ایمنی، هزینه نگهداری و دسترسی نیز گزینه قابل قبولی باشد. به همین دلیل در سال‌های اخیر صنعت تبرید به سمت استفاده از مبردهای نسل جدید با ODP صفر و GWP پایین حرکت کرده است.

در زمان تعمیر چیلر، سرویس دوره‌ای چیلر یا شارژ گاز، شناخت نوع مبرد و رعایت دستورالعمل‌های سازنده اهمیت بسیار زیادی دارد. استفاده از مبرد نامناسب یا شارژ غیراصولی می‌تواند موجب کاهش راندمان، افزایش مصرف انرژی و حتی آسیب دیدن کمپرسور شود.

تحریریه تیم فنی مهندسی به‌فیکس

برداشت از مطالب این مقاله تنها با ذکر منبع و لینک به سایت به‌فیکس مجاز است.

 

 

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *