در این مقاله اجزای هواساز را یکبهیک بررسی میکنیم و عملکرد و کاربرد هر قطعه را توضیح میدهیم. شناخت این قطعات در تعمیر هواساز بسیار مؤثر است، چون هر ایراد معمولاً به یکی از همین بخشها برمیگردد.
اصلیترین اجزای هواساز
یک هواساز چند منطقهای معمولاً از چهار بخش اصلی تشکیل شده است که در ادامه هر یک را شرح میدهیم:
- جعبه مخلوطکننده (شامل دمپرهای هوای تازه، هوای برگشت و فیلترها)
- اتاق بادبزن
- اتاق کویلها (کویل گرمایی و کویل سرمایی)
- دمپرهای خروجی دستگاه — دریچههایی که با کانال به بخشهای مختلف ساختمان متصل میشوند
هواساز چند منطقهای میتواند تجهیزات اختیاری زیر را هم داشته باشد:
- کویل گرمایی پیشگرمکن
- کویل رطوبتزدایی (کویل DX)
- انواع رطوبتزن
- انواع فیلتر برای مصارف و کاربردهای خاص
اجزای هواساز
جعبه مخلوطکننده (Mixing Box)
جعبه مخلوطکننده معمولاً اولین بخشی از هواساز است که هوا از آن عبور میکند. همانطور که در شکل زیر دیده میشود، این محفظه از یک انتها به کانال هوای تازه و از انتهای دیگر به کانال برگشت متصل است.
هوای این دو کانال در محفظه با هم مخلوط میشود و سپس از فیلترهای قابلشستوشو عبور میکند و تصفیه میشود. دمپرهای هوای برگشت و هوای تازه، همراه با خود جعبه، بهصورت یکپارچه در کارخانه ساخته و روی دستگاه مونتاژ میشوند.
جعبه مخلوطکننده هواساز
اتاق بادبزن (Fan Section)
در این بخش، بسته به ظرفیت دستگاه، یک یا دو بادبزن از نوع سانتریفیوژ یا ایرفویل نصب میشود. بادبزنها با الکتروموتور به حرکت درمیآیند، هوا را از سمت جعبه مخلوطکننده میمکند و به سمت اتاق کویلها میدمند.
بادزنهای سانتریفیوژ به دلیل صدای کم و بازده مناسب در فشارهای بالا، در بیشتر دستگاههای تهویه مطبوع به کار میروند.
اتاق کویلها (Coil Section)
اتاق کویلها به دو بخش تقسیم میشود: کویل گرمایی در قسمت بالا و کویل سرمایی در جلوی محفظه دستگاه نصب میشود.
کویل گرمایی: سیال ناقل حرارت — بخار یا آب گرم — وارد کویل گرمایی میشود. هوایی که بادبزن از روی این کویل هواساز عبور میدهد گرم میشود و از طریق کانال به ساختمان میرسد.
کویل سرمایی: آب سرد چیلر وارد کویل سرمایی میشود. هوایی که از روی این کویل عبور میکند سرد میشود و از طریق سیستم کانالکشی به بخشهای مختلف ساختمان میرسد.
کویل هواساز
دمپرهای خروجی دستگاه (Damper Section)
بخش خروجی هوای دستگاه هوادهنده چند منطقهای به دو قسمت گرم (Hot Deck) و سرد (Cold Deck) تقسیم میشود. هر ناحیه با دمپرهای تیغهای — که میتوانند وضعیت مخالف هم داشته باشند — دبی هوا را کنترل میکند.
اگر منطقهای نیاز به سرمایش داشته باشد، دمپر قسمت گرم بسته و دمپر قسمت سرد باز میشود؛ برای گرمایش، برعکس این حالت اتفاق میافتد. دمای مورد نیاز هر منطقه با همین مخلوطکردن هوای گرم و سرد تنظیم میشود.
دمپر هواساز
فیلترهای هواساز
هدف سیستمهای تهویه مطبوع، تأمین آسایش ساکنان فضاهای مسکونی، مراکز پزشکی، کارخانهها و ساختمانهای اداری است. در این فضاها — بهخصوص بیمارستانها و مراکز پزشکی — پاکیزگی هوا از آلایندهها اهمیت زیادی دارد.
آلایندههای هوا انواع مختلفی دارند و باید پیش از ورود به فضای مورد تهویه، با فیلترهای تصفیه هوا از هوا جدا و در زمان مشخص از سیستم تخلیه شوند. این فیلترها انواع مختلفی دارند که هرکدام کاربرد خاص خودشان را دارند.
فیلتر هواساز
۱. پیشفیلترها
این فیلترها در بیشتر هواسازها استفاده میشوند و عموماً فلزیاند؛ به همین دلیل «فیلتر قابلشستوشو» هم نامیده میشوند. قاب و توری آنها از جنس آلومینیوم است و بهصورت ورقههایی روی هم قرار میگیرد.
استفاده از این فیلتر در سیستمهای هوادهنده، عمر سایر فیلترهای پاییندست را افزایش میدهد.
۲. فیلترهای کیسهای
فیلترهای کیسهای بهصورت تککیسه، با عمقهای مختلف و راندمان متغیر، برای ذرات تا حدود ۰.۳ میکرون استفاده میشوند. قاب دور این فیلترها معمولاً از جنس گالوانیزه یا آلومینیوم است.
بستر فیلتر برای راندمان تا ۴۰٪ از الیاف مصنوعی و برای راندمان تا ۹۵٪ از جنس فایبرگلاس ساخته میشود. محل معمول این فیلترها بین جعبه مخلوطکننده و کویلهای سرمایی و گرمایی است.
۳. فیلترهای هپا (راندمان بالا)
فیلترهای هپا لانهزنبوری، کاربرد گستردهای دارند و برای ذرات ریزتر از ۰.۳ میکرون طراحی میشوند. قاب آنها از جنس چوب یا ورق گالوانیزه است و هر طرف فیلتر با لاستیک مخصوص آببندی میشود تا هوا از کنار آن عبور نکند.
این فیلترها در هوادهنده اتاق عمل بیمارستانها، اتاقهای تمیز و هر مکانی که نیاز مبرم به هوای پاک با خلوص بالا دارد، استفاده میشوند و معمولاً خاصیت ضدباکتری هم دارند.
| نوع فیلتر | راندمان تقریبی | حداقل اندازه ذرات | کاربرد رایج |
|---|---|---|---|
| پیشفیلتر (فلزی/شستوشوپذیر) | پایین | ذرات درشت | محافظت از فیلترهای بعدی |
| کیسهای | ۴۰ تا ۹۵٪ | حدود ۰.۳ میکرون | ساختمانهای اداری و تجاری |
| هپا | بسیار بالا | زیر ۰.۳ میکرون | اتاق عمل، اتاق تمیز، مراکز پزشکی |
بهطور خلاصه، عملکرد درست یک هواساز به هماهنگی همه این اجزا — از جعبه مخلوطکننده تا فیلتر نهایی — بستگی دارد. شناخت وظیفه هر قطعه، هم عیبیابی را سادهتر میکند و هم به انتخاب صحیح فیلتر و کویل متناسب با کاربرد ساختمان کمک میکند.
تحریریه تیم خدمات فنی مهندسی به فیکس
برداشت از مطالب سایت تنها با ذکر منبع و لینک سایت مجاز میباشد
شرمنده شما هواساز درست می کنید ؟
سلام
خیر قربان