چیلر تراکمی یکی از اجزای مهم در تهویه مطبوع محسوب میگردد و کاربرد بسیاری در صنایع مختلف و سیستمهای تهویه مطبوع دارد. چیلر تراکمی برای ایجاد برودت، انرژی را به صورت الکتریکی و از طریق کار کمپرسور مصرف میکند. این چیلر، همانند تمام سیکلهای تبرید، دارای ۴ قطعه اصلی است:
- کمپرسور
- کندانسور
- شیر انبساط
- اواپراتور
مبرد نیز شریان حرکت سیکل تبرید محسوب میشود.
سیکل تبرید تراکمی چگونه کار میکند؟
در سیکل تبرید تراکمی، ابتدا کمپرسور گاز مبرد را در سیکل به حرکت درآورده و فشار گاز را افزایش میدهد. به همین دلیل، گاز مبرد در کندانسور، در دمایی که در دسترس است، شروع به تقطیر کرده و به مایع تبدیل میشود.
این مایع با فشار بالا به شیر انبساط میرسد. شیر انبساط افت فشار شدیدی در مسیر مایع ایجاد میکند و همین کاهش فشار، باعث کاهش دما نیز میشود. در اثر این کاهش فشار، مقداری از مبرد تبخیر شده و مخلوطی از گاز و مایع مبرد وارد اواپراتور میشود.
در اواپراتور، سیال خنکشونده (که معمولاً آب است) با انتقال گرمای خود به مبرد مایع، باعث تبخیر مبرد در فشار ثابت میگردد. آب چیلر نیز پس از از دست دادن گرمای زیاد، جهت تهویه به سمت کویلهای فنکویل و هواسازها به چرخش درمیآید.
در نهایت، مبرد تبخیرشده دوباره وارد کمپرسور شده و سیکل تبرید چیلر تکرار میشود.
نکات ضروری قبل از راهاندازی چیلر تراکمی
پس از اتصال آب ورودی و خروجی اواپراتور چیلر، رعایت موارد زیر ضروری است:
- اطمینان حاصل کنید که قطعه سایهبان تابلوهای برق و کنترل در جای خود نصب شده باشد.
- اطمینان حاصل کنید که فضای لازم برای جریان هوا بر روی کویل کندانسورها فراهم است.
- ۲۴ ساعت قبل از راهاندازی، هیتر روغن را روشن نمایید.
- از عبور جریان آب در اواپراتور اطمینان حاصل کنید. لازم است فنکویلها یا هواسازهای متصل به چیلر حتماً روشن باشند تا بار گرمایی وجود داشته باشد.
تنظیم ترموستات
از اتصال صحیح ترموستات به سیستم اطمینان حاصل کنید. محل نصب صحیح ترموستات، آب ورودی اواپراتور است. همچنین دمای تنظیم (Set Point) ترموستات را مشخص کنید.
⚠️ دماهای زیر ۱۰ درجه سانتیگراد (۵۰ درجه فارنهایت) بسیار پایین بوده و احتمال یخزدگی در سیکل را افزایش میدهد.
تخلیه آب اواپراتور در فصل زمستان
از آنجا که این سری محصول در فضای باز نصب میشود، ضروری است در فصل زمستان به دلیل برودت هوا و احتمال یخزدگی و ترکیدگی اواپراتور، نسبت به تخلیه آب موجود در آن اقدام گردد.

بررسی اتصالات برقی و فلوسویچ
- اتصال صحیح برق اصلی به تابلو را چک کنید.
- از عملکرد صحیح فلوسویچهای چیلر اطمینان حاصل کنید.
- قبل از راهاندازی، ترتیب صحیح اتصال فازهای R، S، T را با دستگاه دورسنج بررسی کنید تا از صحیح بودن جهت دوران کمپرسور مطمئن شوید. در صورت اشتباه بودن این ترتیب، احتمال آسیب رسیدن به کمپرسور وجود دارد.
روشن کردن دستگاه
دستگاه را روشن نمایید. در ابتدای راهاندازی، فشارهای خط مکش و دهش نوسان میکند. این نوسان باید حداکثر تا حدود ۲ دقیقه پس از روشن شدن دستگاه خاتمه یابد.
کنترل فشار کاری خط مکش و دهش
فشار کاری سیستم را در خط دهش و مکش کنترل کنید:
| خط | محدوده فشار مجاز |
|---|---|
| مکش | ۵۰ تا ۷۰ psig |
| دهش | ۲۰۰ تا ۲۸۰ psig |
در صورت پایینتر بودن فشارها، گاز به داخل سیستم تزریق نمایید.
بررسی سطح روغن کمپرسور (سایت گلاس)
سطح روغن در سایت گلاس کمپرسور را بازدید کنید:
- اگر سطح روغن بین ¼ تا ¾ سایت گلاس باشد، بازگشت روغن در کمپرسور مناسب است.
- اگر سطح روغن پایینتر از ¼ سایت گلاس بوده و این وضعیت بیش از ۲ دقیقه ادامه یابد، باید روغن به داخل کمپرسور تزریق شود.
مقادیر کاتآف کنترلرهای فشار پایین و بالا
مقادیر فشار کنترلرهای Low Pressure و High Pressure باید به شرح زیر بازبینی شود:
| کنترلر | مقدار |
|---|---|
| Low Pressure Cut Off | ۳۰ psig |
| Low Pressure Cut In | ۷۰ psig |
| High Pressure Cut Out (کندانسور آبی) | ۲۸۰ psig |
| High Pressure Cut Out (کندانسور هوایی) | ۳۲۰ psig |
کنترل جریان برق (آمپر) کمپرسور و الکتروموتورها
میزان جریان برق (آمپر) ورودی به کمپرسورها و الکتروموتورها را اندازهگیری کنید تا از میزان درجشده روی پلاک دستگاه بیشتر نباشد.
حداکثر جریان مجاز عبوری از این تجهیزات توسط بیمتالها یا سیرکوئیتبریکر نصبشده در تابلو کنترل میشود که از قبل در کارخانه تنظیم شدهاند. در صورت تعویض هر یک از قطعات، بیمتالها باید متناسب با میزان جریان عبوری از موتور الکتریکی یا کمپرسور در حالت عملکرد کامل، مجدداً تنظیم گردند.
بخش سوم: چکلیستهای پس از راهاندازی چیلر تراکمی
چک ۷۲ ساعت پس از راهاندازی
پس از حدود ۷۲ ساعت کارکرد، سیستم به حالت پایدار میرسد. ذرات احتمالی موجود در سیستم توسط روغن، در فیلتر درایر و فیلتر ورودی کمپرسور جمعآوری شده و سیستم آماده تنظیم نهایی است. به منظور سادهتر شدن این بازدیدها، موارد زیر را بررسی کنید:
- سطح روغن را چک کنید. اگر سطح روغن مدت زیادی (بیشتر از ۵ دقیقه) پایین بماند، روغن به سیستم اضافه نمایید.
- جریان مبرد مایع در خط مایع را بررسی کنید. اگر حباب گاز در خط مایع دیده شود و فشارهای کاری سیکل پایین آمده باشد، سیستم نشتی دارد و باید نشتییابی مجدد صورت گیرد. بهطور معمول نباید هیچ حبابی در سایت گلاس دیده شود.
- دمای قبل و بعد از فیلتر درایر را اندازهگیری کنید. در صورت وجود اختلاف دما، فیلتر درایر گرفته است و باید تعویض شود.
- آمپر ورودی کمپرسور را اندازهگیری کنید تا از حداکثر مقدار پلاک دستگاه تجاوز نکند.
چک یک هفته پس از راهاندازی
پس از یک هفته کارکرد دستگاه، موارد زیر باید بررسی شود:
- در صورت نیاز، فیلتر درایر را تعویض کنید.
- فشارهای کاری سیکل را چک کنید.
- فشار روغن و سطح روغن را چک کنید.
- جریان مایع در سایت گلاس باید بدون حباب باشد.
در صورت وجود کمبود گاز در چیلر، باید شارژ گاز صورت گیرد.
روش شارژ کردن مایع مبرد

شارژ مایع باید از طریق شیر شارژ خط مایع فیلتر درایر انجام شود.
⚠️ هرگز مایع را از قسمت کمفشار سیستم شارژ نکنید.
مراحل شارژ:
- شیر قطعکن خط مایع کندانسور را ببندید.
- یک سیلندر مبرد را به صورت نهچندان محکم به شیر شارژ فیلتر درایر متصل کنید. مسیر شارژ را تخلیه و اتصالات را محکم کنید.
- شیر شارژ فیلتر درایر خط مایع را باز کنید.
- اگر سیستم رطوبتزدایی شده و تحت وکیوم است، با کمک مبرد خلاء را بشکنید (شارژ گاز). برای مبرد R-22، فشار سیستم را روی ۵۳ psig و ۳۲ درجه فارنهایت تنظیم کنید. سیلندر مبرد را معکوس کنید تا مایع مبرد نیز شارژ شود.
- تکمیل شارژ به دو روش قابل انجام است:
- روش وزنی: برای شارژ کامل از این روش استفاده کنید. هنگام تکمیل شارژ، با مشاهده سایت گلاس و اطمینان از جریان مایع شفاف، شارژ را کامل کنید.
- روش سایت گلاس: در مواردی که وزنکردن سیلندر مبرد ممکن نباشد یا صرفاً قصد افزودن مبرد وجود داشته باشد، طبق روش سایت گلاس که در کتاب راهنما آمده عمل کنید.
- برای اطمینان از عملکرد سابکولر، سطح مایع موجود در کندانسور را از طریق سوپاپ تست (که روی پوسته کندانسور، نزدیک صفحه لوله انتهای سمت راست قرار دارد) بررسی کنید. تخلیه مایع از سوپاپ تست نشاندهنده شارژ کامل سابکولر است.
بازبینی دورهای پس از راهاندازی
هنگامی که سیستم بهدرستی راهاندازی شد، راهبر یا نگهدار سیستم بهتر است موارد زیر را بهصورت چکلیست بازبینی کرده و از عملکرد صحیح دستگاه اطمینان حاصل نماید.
بازبینی یکبار در هفته
- سطح روغن را بازبینی نمایید. اگر سطح روغن در حین کارکرد پایینتر از ¼ سایت گلاس کمپرسور باشد، باید روغن اضافه شود.
- وضعیت روغن کمپرسور را بررسی کنید.
- پمپهای سیرکولاسیون مدار اواپراتور را چک کرده و در صورت کثیف بودن، فیلتر آنها را تمیز نمایید.
- فشارهای کاری بالا و پایین (فشار مکش و دهش) را کنترل کنید.
بازبینی یکبار در ماه
علاوه بر ۴ مورد فوق (بازبینی هفتگی)، موارد زیر نیز باید بررسی شود:
- پمپها و مدار اواپراتور را چک کنید.
- از سالم بودن فنهای کندانسور اطمینان حاصل کنید.
- تشتهای تقطیر مربوط به فنکویلها را تخلیه نمایید.
- آمپر تمامی موتورها و کمپرسورها را چک کنید.
- تمامی صافیهای آب (نصبشده قبل از پمپها) را تمیز کرده و مجدداً نصب نمایید.
- کلیه قطعات الکتریکی را بازبینی کرده و در صورت نیاز آچارکشی نمایید.
- از تمیز و آزاد بودن مسیر جریان هوا بر روی کویلهای کندانسور اطمینان حاصل کنید. کویل کندانسور باید بهصورت دورهای بازدید شده و میزان گرفتگی آن بررسی شود. در محیطهای صنعتی و آلوده، میزان گرفتگی و کثیف شدن کویل بیشتر خواهد بود.
نکات تمیز کردن کویل کندانسور
- کویل را تنها زمانی تمیز کنید که فن خاموش باشد.
- کویل کندانسور را با استفاده از برس، بهصورت عمودی و بهآرامی تمیز کنید.
- در صورت امکان، در هنگام تمیز کردن کویل، کل دستگاه را خاموش کنید.
- هرگز از آب با فشار بالا برای تمیز کردن کویل استفاده نکنید.

مراحل کامل راهاندازی و سرویس چیلر تراکمی
⚠️ تا زمانی که مراحل زیر را بهطور کامل انجام ندادهاید، چیلر آبی را حتی برای چند لحظه هم روشن نکنید.
- تمام اجزای کمکی از جمله پمپها، دستگاه هواساز یا سایر دستگاههای مرتبط با چیلر را چک کنید. از دستورالعملهای شرکت سازنده استفاده نمایید.
- ترموستات ایمنی آب سرد را چک کنید. برای تنظیم آن، بخش ترموستات را مطالعه کنید.
- شیرهای قطعکن مکش و دهش کمپرسور را باز کنید. شیرها را یک دور ببندید تا فشار به گیجهای تست (در صورت نصب) برسد.
- شیرهای خط مایع دستگاه را باز کنید.
- مدار آب سرد را با آب تمیز یا سایر سیالات غیرخورنده که باید سرد شوند پر کنید. سیستم را از بالاترین نقاط هواگیری کنید. مقدار جریان را مطابق با الزامات هر پروژه تنظیم کنید.
- کنترلکننده دما را تنظیم کنید.
- استحکام تمامی اتصالات الکتریکی را چک کنید.
- روغن کمپرسور باید از محفظه رویت (Sight Glass) قابل مشاهده باشد.
- از عدم نشتی مبرد اطمینان حاصل کنید.
- از وجود روغن در کمپرسور مطمئن شوید.
- منبع برق باید با مشخصات پلاک دستگاه مطابقت داشته باشد.
- گرمکن مخزن روغن کمپرسور باید محکم به مخزن روغن متصل شده باشد.
- وضعیت تعلیق کمپرسور را چک کنید؛ ریلهایی که کمپرسورها روی آنها نصب شدهاند باید آزادانه روی فنرها شناور باشند.
نیاز به خدمات راهاندازی چیلر تراکمی دارید؟
راهاندازی چیلر تراکمی نیازمند دقت و تجربه فنی است و کوچکترین اشتباه در این مراحل میتواند به کمپرسور یا سایر اجزای دستگاه آسیب جدی وارد کند. تیم فنی به فیکس با تجربه در راهاندازی، تعمیر چیلر و سرویس دورهای چیلرهای تراکمی، آماده ارائه خدمات تخصصی به شماست.
برای دریافت مشاوره رایگان و هماهنگی خدمات راهاندازی چیلر تراکمی، همین حالا با ما تماس بگیرید.


خیلی عالی بود با تشکر از مقاله ی خوبتون آقای مهندس